ทำไมต้องตรวจสอบระดับหมึกพิมพ์เป็นประจำ
การพิมพ์เอกสารหรือภาพถ่ายที่ต้องการคุณภาพสูงมักต้องอาศัยหมึกพิมพ์ที่มีปริมาณเพียงพอ หากปล่อยให้หมึกหมดระหว่างการพิมพ์งานสำคัญ อาจทำให้เสียเวลาและสิ้นเปลืองกระดาษโดยไม่จำเป็น การตรวจสอบระดับหมึกเป็นระยะช่วยให้คุณวางแผนเปลี่ยนตลับหมึกได้ล่วงหน้า และป้องกันปัญหาภาพพิมพ์ขีดเส้นหรือสีซีดจาง ซึ่งเป็นสัญญาณที่บ่งบอกว่าหมึกใกล้หมด สำหรับผู้ใช้ที่ทำงานจากที่บ้านหรือสำนักงานขนาดเล็ก การทราบวิธีตรวจสอบระดับหมึกอย่างถูกต้องจะช่วยลดค่าใช้จ่ายและเพิ่มประสิทธิภาพในการทำงาน
วิธีตรวจสอบระดับหมึกผ่านซอฟต์แวร์เฉพาะของแต่ละแบรนด์
แบรนด์เครื่องพิมพ์ชั้นนำอย่าง HP, Epson, Brother, Canon มักมาพร้อมซอฟต์แวร์ที่ติดตั้งมาพร้อมกับไดรเวอร์ ซึ่งมีฟังก์ชันแสดงสถานะหมึกแบบละเอียด ตัวอย่างเช่น HP Smart บน Windows สามารถเปิดขึ้นมาแล้วไปที่ส่วน Options and Supplies หรือ Estimated Ink Levels เพื่อดูปริมาณหมึกที่เหลืออยู่แบบกราฟิกสีสันสดใส ในขณะที่ Epson Status Monitor 3 จะแสดงสถานะตลับหมึกแต่ละสีแยกกัน พร้อมระบุข้อความเตือนเมื่อหมึกใกล้หมด สำหรับผู้ใช้ Brother เครื่องพิมพ์รุ่นใหม่จะมี Brother ControlCenter ที่รวมฟังก์ชันตรวจสอบระดับหมึกและตั้งค่าการพิมพ์ไว้ในที่เดียวกัน
ข้อดีของการใช้ซอฟต์แวร์จากแบรนด์โดยตรงคือความแม่นยำสูงเพราะตัวโปรแกรมสื่อสารกับฮาร์ดแวร์ผ่านชิปเซ็นเซอร์ที่ติดตั้งในตลับหมึก อย่างไรก็ตาม หากคุณไม่ได้ติดตั้งซอฟต์แวร์ดังกล่าวตั้งแต่แรก ก็สามารถดาวน์โหลดเพิ่มเติมได้จากเว็บไซต์ทางการของผู้ผลิต ซึ่งมักเป็นไฟล์ที่มีขนาดเล็กและติดตั้งง่าย นอกจากนี้บางโปรแกรมยังแจ้งเตือนผ่านทาสก์บาร์เมื่อหมึกใกล้หมด ทำให้ไม่พลาดการเปลี่ยนตลับอย่างทันท่วงที โดยเฉพาะในกรณีที่คุณพิมพ์เอกสารจำนวนมากเป็นประจำ

การใช้แผงควบคุม Windows เพื่อตรวจสอบระดับหมึกทุกยี่ห้อ
อีกวิธีที่ใช้ได้กับเครื่องพิมพ์ทุกยี่ห้อคือการเข้าไปที่แผงควบคุม Windows โดยเริ่มจากเปิด Control Panel แล้วเลือก Devices and Printers จากนั้นคลิกขวาที่ไอคอนเครื่องพิมพ์ที่ต้องการตรวจสอบ แล้วเลือก Printing Preferences ต่อมาให้คลิกที่แท็บ Services หรือ Maintenance ซึ่งชื่ออาจแตกต่างกันไปตามไดรเวอร์ของแต่ละแบรนด์ เมื่อเข้าไปแล้วให้มองหาปุ่ม View Printer Status หรือ Estimate Ink Levels แล้วคลิก ระบบจะแสดงข้อมูลปริมาณหมึกที่เหลืออยู่ในรูปแบบแถบสีหรือเปอร์เซ็นต์ จากนั้นคุณสามารถตัดสินใจเปลี่ยนตลับหมึกได้ทันที
ข้อควรระวังสำหรับวิธีนี้คือบางครั้งไดรเวอร์ของเครื่องพิมพ์รุ่นเก่าอาจไม่มีตัวเลือกนี้หรือแสดงผลไม่สมบูรณ์ เนื่องจากต้องอาศัยฟังก์ชันที่ออกแบบโดยผู้ผลิตเท่านั้น ดังนั้นหากคุณใช้เครื่องพิมพ์รุ่นใหม่ที่เพิ่งวางจำหน่าย ควรตรวจสอบว่าติดตั้งไดรเวอร์ล่าสุดก่อน เพราะ Windows Update อาจให้เวอร์ชันที่รองรับการอ่านค่าจากเซ็นเซอร์ได้ดีกว่าในอดีต
การตรวจสอบระดับหมึกบนระบบปฏิบัติการ macOS
สำหรับผู้ใช้ Mac ให้เริ่มต้นโดยคลิกที่ไอคอน Apple ที่มุมซ้ายบน แล้วเลือก System Preferences จากนั้นเลือก Printers and Scanners หรือเครื่องพิมพ์และสแกนเนอร์ ต่อมาให้คลิกเลือกชื่อเครื่องพิมพ์ที่ต้องการตรวจสอบจากรายการด้านซ้าย จากนั้นคลิกปุ่ม Options and Supplies หรือตัวเลือกและอุปกรณ์สิ้นเปลือง หน้าต่างใหม่จะปรากฏขึ้นพร้อมแท็บ Supply Levels หรือระดับวัสดุสิ้นเปลือง ซึ่งจะแสดงปริมาณหมึกที่เหลือของแต่ละตลับเป็นสีเทาหรือสีเฉพาะของหมึกนั้น

วิธีนี้ใช้งานง่ายและไม่ต้องติดตั้งซอฟต์แวร์เพิ่มเติมเพราะ macOS มีระบบจัดการเครื่องพิมพ์ในตัวที่สามารถดึงข้อมูลจากเครื่องพิมพ์ผ่านโปรโตคอลมาตรฐาน อย่างไรก็ตาม เครื่องพิมพ์บางรุ่นที่ไม่รองรับมาตรฐานนี้จะไม่แสดงข้อมูลใด ๆ หรือแสดงเฉพาะสถานะกระดาษเท่านั้น ในกรณีนั้นคุณอาจต้องใช้ซอฟต์แวร์ของแบรนด์นั้นแทน
การตรวจสอบผ่านหน้าจอและไฟแสดงสถานะบนตัวเครื่องพิมพ์
เครื่องพิมพ์รุ่นใหม่หลายรุ่นมีหน้าจอ LCD ที่สามารถเข้าสู่เมนูสถานะเพื่อดูระดับหมึกได้โดยตรง ตัวอย่างเช่น กดปุ่ม Menu หรือ Setup บนแผงควบคุม เลือก Device Settings หรือ Maintenance แล้วเลือก Ink Level หรือ Status หน้าจอจะแสดงแถบหรือตัวเลขที่บ่งบอกปริมาณหมึกที่เหลืออยู่ สำหรับรุ่นที่ไม่มีหน้าจอ มักมีไฟ LED สีที่กะพริบหรือเปลี่ยนสีเมื่อหมึกใกล้หมด แต่ละแบรนด์มีสัญลักษณ์แตกต่างกัน เช่น ไฟสีส้มกะพริบหมายถึงหมึกดำใกล้หมด ไฟสีเหลืองกะพริบหมายถึงหมึกสีใกล้หมด คุณสามารถศึกษาเพิ่มเติมได้จากคู่มือการใช้งานที่มาพร้อมกับเครื่องพิมพ์
นอกจากนี้เครื่องพิมพ์บางรุ่นยังมีเส้นแสดงระดับหมึกแบบ A/B ที่ด้านข้างของตัวเครื่อง ซึ่งเป็นร่องพลาสติกใสที่ให้คุณมองเห็นปริมาณหมึกที่เหลือด้วยตาเปล่า แต่ข้อเสียคืออาจมองเห็นได้ไม่ชัดเจนหากหมึกมีสีเข้มหรือฝุ่นเกาะ การใช้วิธีนี้จึงเหมาะสำหรับการตรวจสอบคร่าว ๆ ก่อนพิมพ์งานสำคัญ

วิธีตรวจสอบระดับหมึกด้วยคำสั่งบน Command Prompt ขั้นสูง
สำหรับผู้ใช้ที่ต้องการความรวดเร็วและสะดวกในการเข้าถึงโดยไม่ต้องคลิกผ่านหลายเมนู สามารถใช้คำสั่งใน Command Prompt ได้ โดยกดปุ่ม Windows + R แล้วพิมพ์ control printers แล้วกด Enter หน้าต่าง Devices and Printers จะปรากฏขึ้น จากนั้นคลิกขวาที่ไอคอนเครื่องพิมพ์แล้วเลือก Printing Preferences ต่อมาให้คลิกแท็บ Maintenance แล้วคลิกปุ่ม View Printer Status หรือ Estmate Ink Levels วิธีนี้ช่วยลดขั้นตอนการเข้าไปที่ Control Panel ก่อน แต่ทั้งนี้ทั้งนั้นต้องติดตั้งไดรเวอร์ที่รองรับฟังก์ชันดังกล่าวและเครื่องพิมพ์ต้องเชื่อมต่อกับคอมพิวเตอร์อย่างถูกต้อง
ข้อดีของวิธีการนี้คือสามารถใช้ร่วมกับสคริปต์หรือทางลัดที่คุณสร้างขึ้นเองเพื่อตรวจสอบเป็นประจำทุกวัน แต่สำหรับผู้ใช้ทั่วไปอาจไม่คุ้นเคยนัก เพราะต้องจดจำรูปแบบคำสั่งและชื่อเครื่องพิมพ์อย่างถูกต้อง หากคุณพิมพ์ผิดแม้แต่ตัวเดียว ระบบจะไม่สามารถเรียกหน้าต่างตั้งค่าขึ้นมาได้
ตารางเปรียบเทียบวิธีการตรวจสอบระดับหมึกในแต่ละระบบ
เพื่อให้เห็นภาพชัดเจนยิ่งขึ้น เราได้รวบรวมข้อดีข้อเสียของแต่ละวิธีไว้ในตารางด้านล่างนี้

| วิธีการ | ข้อดี | ข้อเสีย |
|---|---|---|
| ซอฟต์แวร์แบรนด์ | แม่นยำสูง มีรายละเอียดครบถ้วน | ต้องติดตั้งโปรแกรมเพิ่มเติม |
| แผงควบคุม Windows | ใช้ได้ทุกแบรนด์ ไม่ต้องติดตั้งเพิ่ม | บางรุ่นไม่มีฟังก์ชันนี้ |
| System Preferences Mac | ใช้งานง่าย ไม่ต้องดาวน์โหลด | บางรุ่นไม่รองรับการแสดงผล |
| หน้าจอเครื่องพิมพ์ | ดูได้ด้วยตนเอง ไม่ต้องใช้คอมพิวเตอร์ | ต้องมีหน้าจอ LCD หรือไฟ LED |
| Command Prompt | รวดเร็วสำหรับผู้เชี่ยวชาญ | ต้องจำคำสั่งและชื่อเครื่องพิมพ์ |
รายการสิ่งที่ควรทำเมื่อตรวจพบว่าระดับหมึกต่ำ
เมื่อคุณทราบว่าระดับหมึกใกล้หมดแล้ว สิ่งต่อไปนี้คือขั้นตอนที่ควรปฏิบัติเพื่อป้องกันปัญหาการพิมพ์
- สำรองตลับหมึกใหม่ไว้ใกล้เครื่องพิมพ์หรือในลิ้นชักที่หยิบง่าย
- เปลี่ยนตลับหมึกทันทีเมื่อเครื่องพิมพ์แสดงข้อความ Ink Empty หรือหมึกหมด
- ตรวจสอบอายุการใช้งานของตลับหมึกที่เปลี่ยนใหม่ว่ายังไม่หมดอายุ
- ทำความสะอาดหัวพิมพ์ด้วยฟังก์ชัน Head Cleaning ในซอฟต์แวร์หลังเปลี่ยนตลับ
- ตั้งค่าให้เครื่องพิมพ์แจ้งเตือนเมื่อหมึกใกล้หมดผ่านแอปหรืออีเมลหากรองรับ
- บันทึกวันที่เปลี่ยนตลับหมึกไว้ในปฏิทินเพื่อติดตามรอบการเปลี่ยน
ข้อควรระวังในการตรวจสอบระดับหมึกบนเครื่องพิมพ์บางรุ่น
แม้ว่าวิธีการส่วนใหญ่จะใช้งานได้ดี แต่มีบางกรณีที่คุณควรระวัง เช่น เครื่องพิมพ์ที่ใช้ระบบตลับหมึกเติมเองอาจไม่แสดงระดับหมึกที่แม่นยำ เนื่องจากเซ็นเซอร์อาจอ่านค่าจากชิปที่มีการรีเซ็ตไม่ถูกต้อง หรือเครื่องพิมพ์ที่ใช้ระบบถังหมึกต่อเนื่องหรือ CISS อาจไม่แสดงข้อมูลผ่านซอฟต์แวร์มาตรฐาน เพราะระบบการตรวจจับถูกออกแบบมาสำหรับตลับหมึกแท้จากโรงงานเท่านั้น ในกรณีนี้คุณอาจต้องตรวจสอบระดับหมึกด้วยสายตาผ่านท่อพลาสติกใสของระบบ CISS โดยตรง
นอกจากนี้ หากเครื่องพิมพ์ของคุณเชื่อมต่อผ่านเครือข่ายไร้สายหรือใช้ฟังก์ชันพิมพ์ผ่านคลาวด์ การตรวจสอบระดับหมึกจากแอปมือถือของแบรนด์นั้นอาจสะดวกกว่า เช่น HP Smart หรือ Brother iPrint&Scan ซึ่งรองรับการใช้งานทั้ง iOS และ Android โดยข้อมูลจะถูกส่งผ่านเครือข่ายไปยังแอปได้ทันที ทำให้คุณไม่ต้องเดินไปดูที่ตัวเครื่องเลยด้วยซ้ำ

การอ้างอิงแหล่งข้อมูลที่ใช้ในบทความนี้
เพื่อให้ข้อมูลมีความน่าเชื่อถือและตรวจสอบได้ ท่านสามารถอ่านเพิ่มเติมได้จากแหล่งที่มาดังต่อไปนี้
HP Support ระบุวิธีการตรวจสอบระดับหมึกผ่าน HP Smart และซอฟต์แวร์อื่น ๆ ที่มาพร้อมกับเครื่องพิมพ์ คุณสามารถอ่านเพิ่มเติมได้ที่ HP Support – Verify Ink Levels ส่วน Epson มีเอกสารแนะนำการใช้ Epson Status Monitor 3 เพื่อตรวจสอบสถานะหมึก โดยสามารถดูรายละเอียดได้ที่ Epson – Check Ink Status นอกจากนี้ยังมีคำแนะนำจาก WikiHow ในการตรวจสอบระดับหมึกผ่านแผงควบคุม Windows ซึ่งคุณสามารถศึกษาเพิ่มเติมได้ที่ WikiHow – Ver Níveis de Tinta no Windows
สำหรับผู้ใช้ Mac แหล่งข้อมูลจาก Apple Support แนะนำให้เข้าไปที่ System Preferences แล้วเลือก Printers and Scanners ซึ่งรายละเอียดเพิ่มเติมสามารถดูได้ที่ Apple Support – Gerenciar Impressoras ในส่วนของเครื่องพิมพ์ Canon คู่มือการใช้งานออนไลน์ได้อธิบายวิธีการตรวจสอบระดับหมึกทั้งจากหน้าจอเครื่องพิมพ์และจากซอฟต์แวร์ไดรเวอร์ โดยสามารถอ่านเพิ่มเติมได้ที่ Canon User Manual – Check Ink Level และ Canon – Indicator on Printer
สุดท้ายนี้สำหรับผู้ที่สนใจวิธีการตรวจสอบผ่าน Command Prompt แหล่งข้อมูลจาก DeCo ได้ให้แนวทางในการใช้คำสั่ง control printers เพื่อเข้าสู่การตั้งค่าเครื่องพิมพ์ ซึ่งคุณสามารถดูได้ที่ DeCo – Verify Ink Levels โดยคำแนะนำทั้งหมดนี้เป็นประโยชน์สำหรับผู้ที่ต้องใช้งานเครื่องพิมพ์ในชีวิตประจำวันและต้องการความแม่นยำในการตรวจสอบระดับหมึก





