Hiểu Về Bộ Nhớ Dành Riêng Cho Phần Cứng Trên Windows
Khi bạn kiểm tra bộ nhớ RAM trên Windows, có thể thấy một phần bị hệ thống đánh dấu là "dành riêng cho phần cứng" (Hardware Reserved). Đây là lượng RAM được hệ điều hành và các thành phần phần cứng như card đồ họa tích hợp, bộ điều khiển âm thanh hoặc các thiết bị PCIe dùng chung để hoạt động ổn định. Thông thường, Windows sẽ tự động phân bổ một phần nhỏ RAM cho các tác vụ này. Tuy nhiên, nếu dung lượng bị giữ lại quá lớn, người dùng sẽ gặp tình trạng thiếu bộ nhớ khả dụng, ảnh hưởng đến hiệu suất chơi game, xử lý ứng dụng nặng hoặc đa nhiệm. Vậy nguyên nhân nào khiến bộ nhớ bị chiếm dụng nhiều? Và có cách nào để giải phóng phần RAM đó không? Bài viết này sẽ hướng dẫn bạn các phương pháp cụ thể dựa trên nghiên cứu thực tế.
Trước hết, bạn cần xác định mức độ hiện tại của bộ nhớ dành riêng. Nhấn tổ hợp phím Win + R, gõ "msinfo32" và nhấn Enter, sau đó vào phần "Tổng quan hệ thống". Tại dòng "Bộ nhớ Vật lý đã cài đặt" và "Bộ nhớ Vật lý khả dụng", bạn sẽ thấy sự chênh lệch. Nếu lượng RAM bị giữ lại lớn hơn 1 GB (trên hệ thống 8 GB RAM), bạn nên áp dụng các bước khắc phục dưới đây.
Nguyên Nhân Chính Gây Ra Tình Trạng Bộ Nhớ Bị Giữ Lại
Có nhiều yếu tố tác động đến việc Windows dành riêng quá nhiều RAM. Một số nguyên nhân phổ biến bao gồm: card đồ họa tích hợp (Intel HD Graphics, AMD Radeon Graphics) chiếm một phần RAM hệ thống để dùng làm bộ đệm, bộ điều khiển RAID hoặc các thiết bị ngoại vi cũng có thể được cấp phát trước. Bên cạnh đó, hệ điều hành Windows phiên bản 32-bit chỉ có thể quản lý tối đa 4 GB RAM, trong khi phần cứng mới thường yêu cầu driver tương thích để tối ưu bộ nhớ. Ngoài ra, các tùy chọn trong BIOS và cấu hình hệ thống cũng có thể gây ra hiện tượng này.
Các Bước Cụ Thể Để Giải Phóng Bộ Nhớ Dành Riêng Cho Phần Cứng
Dưới đây là các phương pháp hiệu quả nhất, được tổng hợp từ các nguồn chính thức của Microsoft và các chuyên gia công nghệ.
Phương Pháp 1: Bỏ Chọn Tùy Chọn "Memory Maximum" Trong MSConfig
Một trong những cách nhanh nhất là kiểm tra cấu hình khởi động. Nhấn Win + R, nhập "msconfig" và nhấn OK. Chuyển đến tab "Boot", chọn hệ điều hành hiện tại, sau đó nhấp vào "Advanced options". Trong cửa sổ mới, đảm bảo rằng hộp kiểm "Maximum memory" không được chọn. Nếu nó đã được chọn, hãy bỏ chọn và nhấn OK. Áp dụng các thay đổi và khởi động lại máy. Phương pháp này khắc phục lỗi khi người dùng vô tình giới hạn bộ nhớ tối đa mà Windows có thể sử dụng. Theo tài liệu từ Microsoft Q&A, việc thiết lập sai giá trị "Maximum memory" có thể khiến Windows dành riêng một phần RAM không cần thiết. Bạn có thể tham khảo hướng dẫn chi tiết tại Microsoft Q&A – Memória Reservada para Hardware.
Phương Pháp 2: Cập Nhật Hoặc Vô Hiệu Hóa Driver Trong Device Manager
Một số driver thiết bị, đặc biệt là driver cũ hoặc không tương thích, có thể yêu cầu Windows dành riêng bộ nhớ cho chúng. Để kiểm tra, mở "Device Manager" bằng cách nhấp chuột phải vào nút Start và chọn Device Manager. Mở rộng các mục như "System devices" và tìm kiếm thiết bị có tên chứa "Memory Reserved" hoặc "High Precision Event Timer". Nếu bạn thấy bất kỳ thiết bị nào nghi ngờ, hãy nhấp chuột phải và chọn "Disable device". Sau đó khởi động lại máy để xem dung lượng bộ nhớ dành riêng có giảm không. Lưu ý: Vô hiệu hóa driver không đúng có thể ảnh hưởng đến hoạt động của phần cứng, vì vậy bạn nên kiểm tra kỹ từng thiết bị. Theo bài viết từ Tecnobits, việc vô hiệu hóa các driver không cần thiết là một trong những giải pháp hiệu quả. Thông tin này có thể được tìm thấy tại Tecnobits – Como remover memória reservada de hardware no Windows 10.
Phương Pháp 3: Vô Hiệu Hóa Tính Năng Turbo Core Hoặc Core Performance Trong BIOS (Dành Cho Hệ Thống AMD)
Đối với các bộ xử lý AMD, một số tính năng quản lý điện năng và hiệu năng như "Turbo Core" hoặc "Core Performance Boot" có thể yêu cầu hệ thống dành riêng một lượng RAM nhất định. Để thay đổi, bạn cần truy cập vào BIOS/UEFI trong quá trình khởi động (thường nhấn phím Del, F2 hoặc F10). Vào các menu như "MB Intelligent Tweaker" hoặc "Advanced CPU Core Features", tìm đến tùy chọn "Turbo Core" và chuyển nó thành "Disabled". Lưu lại và thoát. Lưu ý: Việc vô hiệu hóa các tính năng này có thể ảnh hưởng đến hiệu suất tối đa của CPU trong các tác vụ nặng, nhưng sẽ giảm đáng kể lượng RAM bị giữ lại. Đây là giải pháp đã được Microsoft ghi nhận trong các câu hỏi hỗ trợ kỹ thuật.
Phương Pháp 4: Kiểm Tra Phiên Bản Hệ Điều Hành (32-Bit So Với 64-Bit)
Windows phiên bản 32-bit chỉ có thể địa chỉ hóa tối đa 4 GB RAM, và thực tế chỉ sử dụng được khoảng 3,2 GB hoặc ít hơn, phần còn lại bị kê khai là "dành riêng cho phần cứng". Để kiểm tra, nhấn Win + Pause/Break, xem dòng "System type". Nếu hệ thống của bạn là 32-bit và bạn đã cài đặt nhiều hơn 4 GB RAM, hãy nâng cấp lên phiên bản 64-bit
