Inleiding: VS versus Brazilië in oppervlakte
Wanneer men de grootte van landen vergelijkt, duiken vaak verrassende feiten op. De Verenigde Staten en Brazilië behoren tot de grootste landen ter wereld, maar welk land is nu eigenlijk groter? Op het eerste gezicht lijken ze dicht bij elkaar te liggen, maar de cijfers laten een duidelijk verschil zien. De totale oppervlakte van de Verenigde Staten bedraagt ongeveer 9.833.517 vierkante kilometer, inclusief Alaska en Hawaï. Dat maakt de VS het op twee na grootste land ter wereld, na Rusland en Canada. Brazilië heeft een oppervlakte van ongeveer 8.515.767 vierkante kilometer en is daarmee het vijfde grootste land en het grootste land van Zuid-Amerika. Het verschil is aanzienlijk: de VS zijn ruwweg 1.317.750 vierkante kilometer groter dan Brazilië. Maar deze simpele vergelijking roept vragen op over wat er precies wordt gemeten, welke gebieden worden meegerekend en hoe de wateroppervlakte een rol speelt. In dit artikel worden alle aspecten belicht, gebaseerd op betrouwbare bronnen zoals het CIA World Factbook, World Atlas en het Braziliaanse instituut IBGE.
Het verschil tussen totale oppervlakte en landoppervlakte
Een veelgemaakte fout bij het vergelijken van landen is dat men alleen naar de totale oppervlakte kijkt, inclusief binnenwateren, meren en rivieren. De totale oppervlakte van de Verenigde Staten omvat ongeveer 685.924 vierkante mijl aan water, terwijl Brazilië slechts ongeveer 21.441 vierkante mijl water heeft. Dat is een enorm verschil. Als we alleen naar het landoppervlak kijken – dus zonder meren en rivieren – wordt het verschil tussen de twee landen kleiner, maar blijft de VS groter. Volgens het CIA World Factbook is de totale oppervlakte van de VS 9.826.675 vierkante kilometer, inclusief kustwateren. Brazilië wordt geschat op 8.515.767 vierkante kilometer. De verhouding is dan dat Brazilië ongeveer 86,6 procent van de oppervlakte van de VS beslaat. Dit getal wordt vaak gebruikt om de relatieve grootte aan te geven.
De VS zonder Alaska en Hawaï: de contiguïteit
Een ander belangrijk punt is dat de VS niet alleen uit de aaneengesloten staten bestaan. Alaska is met zijn 1,7 miljoen vierkante kilometer een reusachtige staat, en Hawaï draagt ook bij. Als we alleen de 48 aaneengesloten staten van de VS nemen, dan is Brazilië groter. Dat is een verrassing voor velen. De aaneengesloten VS hebben een oppervlakte van ongeveer 8.080.000 vierkante kilometer, terwijl Brazilië 8.515.767 vierkante kilometer meet. Brazilië is dus ongeveer 435.000 vierkante kilometer groter dan de aaneengesloten VS. Dit feit wordt vaak genoemd in vergelijkingen en kan leiden tot verwarring, omdat veel mensen onbewust alleen aan de aaneengesloten staten denken wanneer ze over de VS spreken.
Hieronder staat een lijst met de belangrijkste cijfers op een rij:
- Totale oppervlakte VS (inclusief Alaska en Hawaï): 9.833.517 km²
- Totale oppervlakte Brazilië: 8.515.767 km²
- Verschil: VS is 1.317.750 km² groter
- Brazilië als percentage van de VS: 86,6%
- Oppervlakte aaneengesloten VS: circa 8.080.000 km² (Brazilië is groter)
- Wateroppervlakte VS: 685.924 mi² (~1.776.000 km²)
- Wateroppervlakte Brazilië: 21.441 mi² (~55.500 km²)
Vergelijkingstabel: VS versus Brazilië
Om een helder overzicht te geven, volgt hier een tabel met de belangrijkste gegevens uit betrouwbare bronnen zoals World Atlas en MyLifeElsewhere.
| Kenmerk | Verenigde Staten | Brazilië |
|---|---|---|
| Totale oppervlakte (km²) | 9.833.517 | 8.515.767 |
| Rangorde wereldwijd | 3e | 5e |
| Landoppervlakte (km², schatting) | 9.147.593 | 8.460.267 |
| Wateroppervlakte (km²) | ~1.776.000 | ~55.500 |
| Percentage water | circa 18% | circa 0,65% |
| Grootste staat/deelstaat | Alaska (1.723.337 km²) | Amazonas (1.559.159 km²) |
| Brazilië vs. aaneengesloten VS | Brazilië is groter | Brazilië is groter |
Waarom deze cijfers soms verschillen
Niet alle bronnen geven exact dezelfde getallen. Dat komt doordat de meting van oppervlakte afhangt van de definitie van grenzen, de opname van kustwateren en de gebruikte cartografische projectie. Het CIA World Factbook rekent bijvoorbeeld de Grote Meren en een deel van de kustwateren mee bij de VS, wat leidt tot een totale oppervlakte van 9.826.675 km². Brazilië wordt door hetzelfde handboek geschat op 8.515.767 km². Andere bronnen zoals World Atlas hanteren iets afwijkende cijfers, maar het verschil blijft consistent: de VS is ongeveer 1,3 miljoen vierkante kilometer groter. Het is belangrijk om te weten dat Brazilië geen grote binnenwateren heeft zoals de VS, die door de Grote Meren een aanzienlijk wateroppervlak bezit. Dit verklaart waarom het aandeel water in de VS veel hoger is.
Een andere interessante bron is MyLifeElsewhere, die een directe vergelijking biedt. Op hun website staat dat Brazilië 86,6 procent van de oppervlakte van de VS beslaat. Dit is een handige maatstaf voor een snelle inschatting. Ook wordt daar gemeld dat de VS 1.317.750 km² groter is. Deze cijfers komen overeen met de genoemde bronnen. Het is dus niet zo dat er grote tegenstrijdigheden zijn, maar wel nuanceverschillen afhankelijk van welke wateren worden meegerekend. Wie de precieze cijfers wil weten, kan altijd terecht bij de officiële overheidsinstanties zoals het Amerikaanse Census Bureau of het Braziliaanse IBGE.
De impact van Alaska en Hawaï
Alaska alleen al is meer dan twee keer zo groot als Texas, de een na grootste staat van de VS. Met een oppervlakte van 1.723.337 km² is Alaska groter dan de totale oppervlakte van veel landen, zoals Libië of Iran. Zonder Alaska zouden de VS een stuk kleiner zijn en zou Brazilië het verschil nog duidelijker maken. Hawaï voegt nog bijna 30.000 km² toe, maar dat is relatief klein. Het is dus vooral Alaska dat de VS in de top drie van grootste landen houdt. Brazilië heeft geen vergelijkbaar uitgestrekt gebied dat ver van het vasteland ligt; de Amazone is wel immens, maar het ligt geheel geïntegreerd binnen de landsgrenzen. De Braziliaanse staat Amazonas is met 1.559.159 km² de grootste deelstaat, maar nog kleiner dan Alaska.
Hoe verhoudt Brazilië zich tot de wereld?
Brazilië is het grootste land van Zuid-Amerika en beslaat bijna de helft van het continent. Het is groter dan de aaneengesloten VS, groter dan Australië (zonder Oceanië) en aanzienlijk groter dan India. Toch is Brazilië kleiner dan Canada, China en Rusland. De VS staan op de derde plaats, Brazilië op de vijfde. Dit relativeert het verschil: hoewel de VS groter zijn, is Brazilië nog altijd een van de reuzen op aarde. Wie door Brazilië reist, merkt dat de afstanden enorm zijn; van noord naar zuid is bijna 4.400 kilometer, en van oost naar west ongeveer 4.300 kilometer. Dat is vergelijkbaar met de afstand tussen Lissabon en Moskou. De VS zijn echter nog uitgestrekter, vooral door de breedte van het land en de noordelijke uitlopers van Alaska.
Een link naar een interessante vergelijking vindt u via World Atlas: What is larger: the US or Brazil? Daar wordt uitgelegd dat het antwoord afhangt van welke definitie men hanteert. Ook MyLifeElsewhere: Size of Brazil compared to United States biedt een interactieve tool om de landen visueel te vergelijken.
Wateroppervlakte: een ondergeschoven kindje
Vaak wordt bij groottevergelijkingen het water vergeten. De VS hebben een enorme wateroppervlakte door de Grote Meren, waarvan de helft tot de VS behoort, en door de kustwateren. Brazilië daarentegen heeft weinig grote meren en de kustwateren worden meestal niet meegerekend in de totale oppervlakte. Als we puur naar landoppervlak kijken, is het verschil kleiner: de VS hebben ongeveer 9.147.593 km² land, Brazilië ongeveer 8.460.267 km². Het verschil is dan nog steeds ruim 680.000 km², maar het percentage water in de VS is aanzienlijk hoger. Dit verklaart waarom sommige bronnen zoals Trend Repository aangeven dat Brazilië groter is dan de aaneengesloten VS (exclusief Alaska en Hawaï), maar ook dat de VS inclusief Alaska en wateroppervlak onbetwist groter zijn. Het is dus belangrijk om altijd te weten welke definitie er wordt gebruikt.
Conclusie: wat is nu groter?
De Verenigde Staten zijn groter dan Brazilië, zowel qua totale oppervlakte als qua landoppervlakte. Het verschil is ongeveer 1,3 miljoen vierkante kilometer, wat overeenkomt met de oppervlakte van landen als Peru of Tsjaad. Als we alleen naar de aaneengesloten VS kijken, is Brazilië echter groter. Ook het wateroppervlak speelt een grote rol: de VS hebben veel meer water, waardoor het totale cijfer hoger uitvalt. Voor de meeste officiële doeleinden wordt de totale oppervlakte gebruikt, en die is voor de VS groter. Maar voor bijvoorbeeld een reisplanner of landschapsvergelijking kan het interessant zijn om te weten dat het Braziliaanse grondgebied qua landmassa dichter bij de VS ligt dan men vaak denkt. De verhouding van 86,6 procent is een mooi getal om te onthouden.
Referenties
De gegevens in dit artikel zijn gebaseerd op de volgende bronnen: - World Atlas. "What is Larger: the US or Brazil?" World Atlas, 2021. Beschikbaar via https://www.worldatlas.com/articles/what-is-larger-the-us-or-brazil.html. - MyLifeElsewhere. "Size of Brazil compared to United States." MyLifeElsewhere, 2023. Beschikbaar via https://www.mylifeelsewhere.com/country-size-comparison/brazil/united-states. - IBGE. "Lista de Estados por área territorial." Instituto Brasileiro de Geografia e Estatística, 2021. Geciteerd via Wikipedia. - CIA World Factbook. "United States." Central Intelligence Agency, 2024. Geciteerd via Wikipedia. - Trend Repository. "O que é Larger: os EUA ou o Brasil?" Trend Rep, 2022. Beschikbaar via https://trendrep.net/o-que-%C3%A9-larger-os-eua-ou-o-brasil/. Aanvullende informatie is verkregen uit officiële Amerikaanse overheidsbronnen en het Braziliaanse statenoverzicht.
